Η παλιά σιδερένια κούνια στην ερημική πλατεία της κοινότητας Άνω Βροντούς στέκει ακίνητη και σκουριασμένη να θυμίζει πως κάποτε, στο όμορφο ορεινό χωριό των Σερρών, υπήρχαν παιδιά που έπαιζαν, έτρεχαν και γέμιζαν με τις φωνούλες τους τις γειτονιές. Σήμερα δεν υπάρχει κανένα παιδί μεταξύ των μόνιμων κατοίκων, εβδομήντα στον αριθμό.Πέτρινα σπίτια, αμπαροκλειδωμένα, σοκάκια αδειανά, με μοναδικό "επισκέπτη" τον αέρα να στριφογυρνά ανάμεσα τους, ψάχνοντας για ζωή, συνθέτουν το άλαλο τοπίο της Α. Βροντούς και οι ελάχιστες καμινάδες που καπνίζουν ακόμη στα σπίτια και τις ταβέρνες της πλατείας είναι ίσως το μόνο δείγμα ζωής στο χωριό.
Οι ηλικιωμένοι, η συντριπτική πλειοψηφία των κατοίκων του χωριού, είτε απολαμβάνουν τη ζεστασιά του σπιτιού τους είτε βρίσκουν διέξοδο στις ταβερνούλες της πλατείας, για ν' ανταλλάξουν έναν λόγο, να πιουν ένα ποτήρι κρασί.
Η Άνω Βροντού είναι χτισμένη σε υψόμετρο 1.060 μέτρων, στις πλαγιές των υψωμάτων Βροντούς, που αποτελούν απόληξη του Όρβηλου. Πρόκειται για τον πιο ορεινό οικισμό του νομού Σερρών και ολόκληρης της ανατολικής Μακεδονίας.
Κάποτε το χωριό έσφυζε από ζωή. Ωστόσο, η άγονη γη, οι αντίξοες καιρικές συνθήκες, η έλλειψη γυμνασίου και λυκείου ανάγκασε τους νεότερους να μετοικίσουν στην πόλη των Σερρών.
Η βαριά αλυσίδα που δένει τις πόρτες του δημοτικού σχολείου, εδώ και τρία χρόνια, θυμίζει πως κάποτε εδώ υπήρχαν παιδιά. Σήμερα, στο σχολείο του χωριού, που πρωτολειτούργησε το 1860, έχουν συγκεντρωθεί για συντήρηση όλες οι εικόνες του Ιερού ναού του Αγ. Δημητρίου που χρονολογείται από το 1835.
Στις εθνικές εορτές παρελαύνουν πλέον οι ηλικιωμένοι, με χαρακτηριστικό, πρόσφατο παράδειγμα τον 94χρονο Παναγιώτη Γκολάντη, ο οποίος πήρε την ελληνική σημαία και παρέλασε στον κεντρικό δρόμο του χωριού, καταχειροκροτούμενος από τους λίγους ηλικιωμένους κατοίκους.
Η ορεινή γη της Άνω Βρουντούς δίνει ως κύριο προϊόν παραγωγής τις πατάτες. Ωστόσο, οι πατατοπαραγωγοί, αδυνατούσαν να συντηρήσουν με αξιοπρέπεια την οικογένειά τους, στο χωριό.
Σύμφωνα με την τελευταία απογραφή του 2001, η πληθυσμός της Βροντούς είναι 452 κάτοικοι. Δηλαδή, σχεδόν όσοι συγκεντρώνονται μόνο κατά τους θερινούς μήνες: άλλοι για να περάσουν το καλοκαίρι και άλλοι για να καλλιεργήσουν τα χωράφια τους.
Αυτός ο μοναχικός, ωστόσο, τόπος διατηρεί σε μεγάλο βαθμό μια γοητεία και μια αθωότητα, που δεν έχουν "διαβρωθεί" από την ανάπτυξη και τον τουρισμό. Στη διαδρομή των 30 χιλιομέτρων της απόστασής της από την πόλη των Σερρών, οι πλαγιές και οι ρεματιές είναι κατάφυτες, ενώ η μακριά γυμνή κορυφογραμμή είναι ιδανική για πεζοπορία.
Σε υπερυψωμένο σημείο, στην είσοδο του χωριού, βρίσκεται ένα εγκαταλειμμένο στρατόπεδο που φέρνει στο νου τα πολλαπλά χρόνια της κατάληψης του χωριού από τους Βούλγαρους. Το χωριό απλώνεται λίγο χαμηλότερα, με τις κόκκινες κεραμοσκεπές και τα σύγχρονης αρχιτεκτονικής σπίτια, που έχουν αντικαταστήσει τα, κατεστραμμένα από τους πολέμους, παλιά και παραδοσιακά.
Αγέρωχο, παραμένει το πανύψηλο πέτρινο καμπαναριό, χτισμένο το 1870. Οι τέσσερις καμπάνες του είναι κατασκευασμένες από τους φημισμένους ντόπιους μάστορες, που έκαναν εξαγωγή της τέχνης τους και σε πολλές περιοχές. Το περίφημο αυτό κωδωνοστάσιο εξακολουθεί, με την επιβλητική παρουσία του, να αποτελεί το αδιαφιλονίκητο σύμβολο του χωριού.
Είναι θαύμα πώς το πανύψηλο τούτο κτίσμα κατάφερε να επιβιώσει από τις τόσες κακουχίες που έπληξαν τον τόπο. Το ίδιο δεν συμβαίνει, όμως, με τη χτισμένη το 1860 εκκλησία της Παναγίας. Ο ναός καταστράφηκε από πυρκαγιά το 1913. Βρίσκεται στα ψηλώματα, ακριβώς έξω από τα τελευταία σπίτια του χωριού. Η σκεπή κατέπεσε, οι τοίχοι ωστόσο άντεξαν στις φθορές του αιώνα που μεσολάβησε και εξακολουθούν να διατηρούνται. Την πλατεία της Άνω Βρόντους δεν την σκιάζει κάποιο πλατάνι, όπως συνηθίζεται στα ελληνικά χωριά, αλλά ένα πελώριο καβάκι. Είναι πανύψηλο. Η ηλικία του είναι απροσδιόριστη, η περίμετρος όμως του κορμού του είναι ακριβώς 6 μέτρα.
Ξεχωριστής ιστορικής και θρησκευτικής σημασίας αποτελεί ο ιερός ναός του Αγίου Δημητρίου. Χτίστηκε το 1835. Το μέγεθος του ναού είναι εντυπωσιακό, οι εξωτερικές διαστάσεις φτάνουν τα 15 μέτρα πλάτος και τουλάχιστον τα 30 μέτρα σε μήκος. Εξίσου εκπληκτικό είναι το πλακόστρατο δάπεδο. Διατηρούνται σε άριστη κατάσταση ο αρχικές πλάκες, οι οποίες είναι από τις μεγαλύτερες που έχουν τοποθετηθεί σε δάπεδο ναού, με διαστάσεις 102Χ147 εκατοστά.
Το πραγματικό όμως καύχημα του ναού -και του χωριού- είναι το ξυλόγλυπτο τέμπλο, ένα από τα επιβλητικότερα και πλέον περίτεχνα που υπάρχουν στην Ελλάδα.
Ο τσιμεντόστρωτος χώρος του γηπέδου μπάσκετ, κοντά στο Ιερό, αποτελεί για τους ντόπιους, ιδανική επιφάνεια για το άπλωμα και στέγνωμα των φασολιών. Η παραγωγή τους, βέβαια, είναι πολύ μικρότερη και όχι τόσο γνωστή όπως της πατάτας. Η ποιότητα τους, ωστόσο, εδώ στο υψόμετρο των 1.000 μέτρων είναι εξαίρετη και, από όσους το γνωρίζουν, τα φασόλια της Άνω Βρόντους είναι περιζήτητα.
Πέντε χιλιόμετρα βοριοδυτικά της Άνω Βροντούς βρίσκεται η περιοχή της Αγίας Παρασκευής, γνωστότερη στους ντόπιους με την παλιά της ονομασία, Λάσκοβα. Ένα ξέφωτο, ουσιαστικά, από το οποίο μπορεί να αγναντέψει κάποιος τις γυμνές κορυφές του Όρβυλου, φυσικού συνόρου Ελλάδας και Βουλγαρίας, τις κορυφές του Λαϊλιά, αλλά και ένα τμήμα της Λίμνης Κερκίνης.
Μοναδική είναι η τοποθεσία "Φάμπρικα" που βρίσκεται λίγα χιλιόμετρα πριν από τη Βροντού. Εκεί, διατηρούνται υπολείμματα υδροκίνητου εργοστασίου επεξεργασίας σιδήρου. Οφείλει την ονομασία της σ' ένα πετρόχτιστο ερειπωμένο υδροκίνητο εργοστάσιο και χυτήριο σιδήρου, που καταστράφηκε το 1913. Το εργοστάσιο χρησιμοποιούσε πρώτες ύλες από τα μεταλλεία σιδήρου που υπήρχαν στην περιοχή της Βρόντους. Τα μεταλλεία αυτά ήταν πολύ παλιά αφού, σύμφωνα με τον ιστορικό-συγγραφέα Γεώργιο Καφταντζή, τα μεταλλεία της Βρόντους και τον Σιδηροκάστρου επαναλειτούργησαν επί Μεχμέτ Β (1451-1481).
Την ύπαρξη αυτής της δραστηριότητας στην Α. Βρόντου επισημαίνει και ο Γ. Χατζηκυριάκου το 1929: "Όταν επί τουρκοκρατίας διηρχόμην δια της Βρόντου, είδον τους χωρικούς να συλλέγουν εκ της επιφανείας του εδάφους ορυκτόν σίδηρον, τον οποίον επεξειργάζοντο και κατεσκεύαζον εξ' αυτού διάφορα σιδηρά αντικείμενα, οίον μαχαίρια, περόνια κ.α.".
Αυτήν, άλλωστε, την παλιά τους τέχνη στην επεξεργασία του σιδήρου εκμεταλλεύτηκαν, ήδη από τον 19° αιώνα, πολλοί μάστορες του χωριού, που εξειδικεύτηκαν στην κατασκευή των ξακουστών Βροντουλιώτικων καμπάνων. Τέσσερις από αυτές τις καμπάνες, κατασκευασμένες μεταξύ 1906-1911, βρίσκονται στο επιβλητικό καμπαναριό της Α. Βρόντους, ενώ πολλές ακόμη εξακολουθούν να ηχούν σε κωδωνοστάσια πολλών εκκλησιών, αλλά και στη Μονή Ζωγράφου του Αγίου Όρους.
Η Βρόντου, παρ' ότι κάποτε ήταν γνωστή για τις καμπάνες της, σήμερα οφείλει κυρίως τη φήμη της στην ποιότητα της πατάτας. Στην Άνω Βρόντου η καλλιέργεια της πατάτας ξεκίνησε γύρω στα 1920, μετά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο. Αρχικά η στρεμματική απόδοση ήταν μικρή, σταδιακά όμως αυξήθηκε και σήμερα στα εδάφη του χωριού καλλιεργούνται περίπου 3.500 στρέμματα με ετήσια παραγωγή πάνω από 10.000 τόνους. Οι ποικιλίες που καλλιεργούνται είναι η "Σπούντα", η "Άγρια" και, σε μικρότερη έκταση, η "Λιζέτα". Η ονομαστή γεύση της πατάτας Άνω Βρόντους δεν είναι τυχαία, οφείλεται στις ιδιαίτερες κλιματολογικές και εδαφολογικές συνθήκες της περιοχής.
Ξεχωριστή εμπειρία στην Βροντού αποτελεί το καλοκαίρι η διοργάνωση της "Αστροβραδιάς", στην οποία ο επισκέπτης μπορεί να παρακολουθήσει ακόμη και με "γυμνό μάτι" την αστροβροχή ή περίτεχνη χρυσή βροχή των Περσίδων.
της ανταποκρίτριάς Α. Ταπάσκου.
Διαβάστε επίσης:
- Νέα επεισόδια στη δομή Σιντικής - Πέταξαν πέτρες σε αστυνομικούς, φθορές σε 2 οχήματα της ΕΛΑΣ και στην περίφραξη Νέα επεισόδια και ένταση σημειώθηκαν αργά το βράδυ της Τρίτης λίγο ώρα μετά τις 11 στην Κλειστή Δομή στο ΚΛΕΙΔΙ στη Σιντική. Οι πληροφορίες λένε πως μια ο...
- Επτά ακόμη οικισμοί απαλλάσσονται από τον ΕΝΦΙΑ στο Νομό Σερρών Επτά ακόμη οικισμοί της Περιφερειακής Ενότητας Σερρών προβλέπεται να προστεθούν από το 2027 στο καθεστώς πλήρους απαλλαγής από τον ΕΝΦΙΑ για την κύρια κατοικία,...
- Σκοτούσσα Σερρών: Θρησκευτικές εκδηλώσεις και παραδοσιακή πάλη έως 11 Σεπτεμβρίου Με άρωμα παράδοσης, ήχους ζουρνάδων και θρησκευτική κατάνυξη μπαίνει στην τελική της ευθεία η φετινή παραδοσιακή Εμποροπανήγυρη Σκοτούσσας, καθώς το πρόγραμμα τ...
- Πρόεδρος των Αστυνομικών Σερρών: «Να μεταφερθούν οι 340μετανάστες από την Σιντική σε άλλες δομές – Έχουν καταστραφεί όλοι οι φράκτες» Ο πρόεδρος των Αστυνομικών Υπαλλήλων Σερρών, Γιάννης Κούνιος, μιλώντας στην ΕΡΤ Σερρών ζήτησε να μεταφερθούν οι 340 μετανάστες από την κλειστή δομή «ΚΛΕΙΔΙ» στη...
- Νέα ένταση στη δομή του Κλειδιού Σιντικής Νέα ένταση σημειώθηκε το βράδυ του Σαββάτου 29 Αυγούστου στη φυλασσόμενη κλειστή δομή προσωρινής διαμονής αιτούντων άσυλο, στη θέση «Κλειδί» του Δήμου Σιντικής,...
- Πανηγυρίζει η Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου Σερρών Η αδελφότητα της ιστορικής Μονής ανακοίνωσε το πρόγραμμα των Ιερών Ακολουθιών για την εορτή της Αποτομής της Κεφαλής του Τιμίου Προδρόμου. Το Σάββατο 29 Αυγο...
- Κατεδαφίζεται το κτήριο του ιστορικού κινηματογράφου «Διονύσια» στις Σέρρες Μια ακόμη σελίδα της ιστορίας των Σερρών κλείνει από σήμερα, καθώς ξεκίνησε η διαδικασία κατεδάφισης των κτηρίων που για δεκαετίες φιλοξένησαν τον ιστορικό κινη...
- Σέρρες: Ξενύχτι και ατελείωτες ουρές έξω από το αστυνομικό τμήμα για τις ταυτότητες Μέσα στα αυτοκίνητά τους έξω από το Αστυνομικό Μέγαρο Σερρών διανυκτέρευσαν πολίτες για να πάρουν θέση στην ουρά που σχηματίστηκε από νωρίς το πρωί για να εκδώσ...
